AKTIVITETET E FUNDIT


INSTITUTI I RESURSEVE GJENETIKE TË BIMËVE MERR PJESË NË PANAIRIN “SHQIPËRIA PUNON TOKËN”

Në sheshinSkënderbej”, në datat 16-17 Nëntor 2019, u organizua edicioni i tretë i panairit “Shqipëria punon tokën”. Panairi, i organizuar nga Ministria e Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural në bashkëpunim me Bashkinë Tiranë, përbën eventin më të madh për bujqësinë, zhvillimin rural dhe agrobiznesin në Shqipëri dhe mbetet vitrina më e mirë për promovimin e produkteve shqiptare.

Instituti i Resurseve Gjenetike të Bimëve (IRGJB), si njësi kryesore e Universitetit Bujqësor të Tiranës, mori pjesë në këtë Panair duke prezantuar farëra të vendit me vlera të larta cilësore dhe me përshtatshmëri ndaj ndryshimeve klimatike. Farërat janë pjesë e Resurseve Gjenetike të Bimëve (RGJB), që IRGJB mban në ruajtje afatgjatë në Bankën Gjenetike. Panairi u vizitua nga qytetarë të shumtë, ku një pjesë e mirë e tyre interesoheshin se si dhe ku mund të gjenin nga këto farëra. 

Panairi u vizitua gjithashtu nga Kryeministri Edi Rama, i shoqëruar nga Ministri i Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural, Bledi Çuçi dhe nga Kryebashkiaku Erion Veliaj, të cilët bënë një vizitë në stendën e UBT ku panë nga afër Resurset Gjenetike të Bimëve dhe produktet  bujqësore të ekspozuara në stendën e UBT-së

Për më shumë: http://qrgj.org/publikimet/fotogaleri/


Dy specie me rëndësi gjenetike në bregdetin Jonian të Shqipërisë

Shqipëria është territor me rëndësi për të afërmit gjenetik të specieve perimore, e veçanërisht ato të gjinisë Brassica.  Një ekspeditë e përberë prej ekspertëve të ECPGR, përkatësisht z. Lorenzo Maggioni (Sekretar i Përgjithshëm i ECPGR) , Eva Thörn (Drejtuese e Komitetit Ekzekutiv të ECPGR), Imke Thormann (Zyra Federale e Bujqësisë dhe Ushqimit, Bonn, Gjermani), Fetah Elezi dhe Sokrat Jani nga Instituti i   Resurseve Gjenetike të Bimëve  të UBT, zhvilloi më datë 04 prill 2019 në bregdetin Jonian (disa zona të rrethit të Vlorës) një mision eksplorimi për speciet në rrezik zhdukje. Rezultatet e misionit ishin me vlerë, pasi u evidentua ekzistenca e dy specieve me interes gjenetik: Brassica  cretica dhe Brassica incana subsp. aegaea. Theksojmë se këto specie mesdhetare në disa vende të rajonit janë zhdukur. Në vijim, Instituti i  Resurseve Gjenetike të Bimëve ka monitoruar rritjen dhe zhvillimin e bimëve të specieve të sipërcituara. Në fazën e pjekjes së bishtajave dhe farës, më 13 qershor 2019 u bë koleksionimi i tyre (kjo ishte vjelja e parë). U zbatuan protokolle tashmë të njohur  e të miratuar nga ECPGR,  duke marr mostra fare për individë të ndryshëm. Vazhdon puna për përpunimin e materialit faror dhe  procedurat e bërjes hyrje në fondin e koleksionit bazë të Bankës gjenetike.    

Brassica cretica                    Brassica incana  

Për më shumë: http://qrgj.org/publikimet/fotogaleri/


Takimi për Bimët Perimore i Rrjetit Evropian të Vlerësimit (EVA)

Vegetable EVA meeting

Durrës, më 2-3 Prill 2019

Nën kujdesin e Institutit të Resurseve Gjenetike të Bimëve, të Universitetit Bujqësor të Tiranës (UBT), më 2-3 Prill 2019 u mbajt në Durrës (Shqipëri) Takimi për Bimët Perimore i Rrjetit Evropian të Vlerësimit(EVA) të ECPGR  (Programi Evropian i Bashkëpunimit për Burimet Gjenetike të Bimëve). Në takim morën pjesë kërkues shkencor nga Bankat Gjenetike dhe Kompani të Përmirësimit Gjenetik të Bimëve  nga mjaft vende të evropës(Gjermani, Angli, Francë, Itali, Hollandë, Suedi, Danimarkë, Portugali, Serbi, Belarusi, Bullgari dhe Shqipëri). Në çelje të ditës së parë të punimeve(02 Prill 2019), pjesëmarrësve u uruan mirëseardhjen dhe sukses  të takimit, përfaqësuesi i Ministrisë së Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural të Shqipërisë, zoti Enea Hoti – Sekretar i Përgjithshëm  në këtë Ministri dhe Fetah Elezi-Drejtor i Institutit të Resurseve Gjenetike të Bimëve dhe Koordinator Kombëtar  në ECPGR. Gjithashtu takimin e përshëndetën: Eva Thörn – Drejtore e Komitetit Ekzekutiv të ECPGR dhe përfaqësuese e Qendrës Suedeze të Agrobiodiversiteti; Imke Thormann – Zyra Federale Gjermane për Bujqësinë dhe Ushqimin (BLE), Bon, Gjermani.
Zoti L. Maggioni-Sekretar i Përgjithshëm i ECPGR, hapi punimet me: An Overview of the ECPGR initiative to establish the Evaluation Network EVA (Një përmbledhje e Iniciativës së ECPGR për të krijuar Rrjetin e Vlerësimit – EVA ). Në takim u paraqiten  prezantimet e pjesmarrësve: S. Jani. Vegetable genetic collections in Albania; Rob van Treuren. Collaboration between CGN and the seed industry; Charlotte Allender. Vegetable Genetic Improvement Network (VeGIN); Emmanuel Geoffriau. Collaboration within the French Daucus Network; Teodoro Cardi. Development and evaluation of tomato and pepper genetic resources in the framework of public-private partnerships; Stephan Weise. EURISCO as central information system for data sharing (current status and options for EVA); Ne mbyllje pati një vizitë të pjesmarrësve në mjediset e Bankës Gjenetike të UBT-së, ku u njoh me punën që bëhet në këtë institucion dhe procedurat e ruajtjes dhe menaxhimit të fondit gjenetik. Pjesëmarrësit e mbyllën aktivitetin me një vizitë të shkurtër në qytetin e Tiranës. Për më shumë: http://qrgj.org/publikimet/fotogaleri/ 


Nga vizita e Ministrit të Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural në Bankën Gjenetike

Ministri i Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural Z. Niko Peleshi, vizitoi Bankën Gjenetike të  Universitetit Bujqësor të Tiranës (UBT), ku ishte i pranishëm edhe Zv.Rektori i UBT, Prof. Dr.Sulejman Sulçe. Drejtori i Institutit të Resurseve Gjenetike të Bimëve (IRGJB) Prof.Dr. Fetah Elezi  dhe kërkuesit e Institutit e informuan Ministrin mbi punën që bëhet lidhur me ruajtjen dhe përdorimin e resurseve gjenetike të bimëve në vendin tonë.

IRGJB (Banka Gjenetike), ruan si pjesë të Inventarit Kombëtar 3980 aksesione (varietete, linja, popullata), nga të cilat: 3317 ruhen me fara në kushtet e koleksioneve bazë dhe 663 ruhen me material vegjetativ në Koleksionin Gjenetik të Drufrutorëve në Valias.

Aktualisht në Inventarin Kombëtar ruhen gjithsej 4345 aksesione (varietete, linja, popullata, specie të egra), prej të cilëve 3317 ruhen me materiale gjenetike fara (Koleksioni bazë Banka Gjenetike, Tiranë) dhe 1028 aksesione ruhen me materiale vegjetative në tre koleksione fushore (Tiranë, Vlorë dhe Korçë). Banka Gjenetike, si Qendër Kombëtare për resurset gjenetike të bimëve, menaxhon si pjesë të Inventarit Kombëtar edhe dy koleksione të tjerë fushore të pemëtarisë: atë të QTTB Vlorë me 272 varietete drufrutore dhe të QTTB Korçë me 93 varietete mollësh.

IRGJB ofron: farëra të varieteteve tradicionale me vlera të veçanta që mund të shtohen e të kultivohen në zonat e tyre të origjinës; asistencë teknike për fermerët dhe subjektet e tjerë që janë të interesuar ti kultivojnë varietetet tradicionale.

Ministri u interesua  për mundësitë që ekzistojnë për përdorimin e varieteteve tradicionale  për zhvillimin e agroturizmit në kuadër të Programit Kombëtar të 100 fshatrave. Ministri theksoi se Banka Gjenetike është një qendër me rëndësi kombëtare pasi ruan një pasuri me vlerë  të madhe për vendin dhe se duhet të ofrojë mundësinë që të përdoren llojet tipike të zonës. Potencial gjenetik duhet të ruhet i sigurt dhe të vihet në dispozicion të shoqërisë. Për këtë qëllim duhet të fuqizojmë bashkëpunimin midis Ministrisë dhe UBT, duke hartuar projekte për mirëmbajtjen e koleksionit gjenetik fushor, zgjerimin e kapaciteteve të Bankës Gjenetike dhe riatdhesimin e materialit gjenetik shqiptar që ndodhet në bankat gjenetike të vendeve të tjera. Ministria do të mbështesë zbatimin e këtyre projekteve.

Pamje nga vizita e Ministrit të Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural në B. Gjenetike

Për më shumë: http://qrgj.org/publikimet/fotogaleri/



KONFERENCA

“Mbështetje për ruajtjen ex-situ dhe in-situ të resurseve bimore të Agrobiodiversitetit në Alpet e Shqipërisë”

Instituti i Resurseve Gjenetike të Bimëve (IRGJB)   i Universitetit  Bujqësor të Tiranës (UBT), në bashkëpunim me Projektin CABRA të financuar nga GIZ-Albania, më 15 Nëntor 2018, zhvilluan në  sallën “Skender Xhiku”, Konferencën me temë: “Mbështetje për ruajtjen ex-situ dhe in-situ të resurseve bimore të  agrobiodiversitetit në Alpet e Shqipërisë. Në Konferencë morën pjesë kërkues shkencor të resurseve gjenetike të bimëve nga Universiteti Bujqësor i Tiranës dhe QTTB-të, ekspertë të agrobiodiversitetit në rrethe, studentë të shkencave bujqësore dhe mjedisore,  përfaqësues të shoqatave dhe projekteve të ndryshme që punojnë për biodiversiten në Shqipëri, etj. Në këtë aktivitet u paraqitën rezultatet e arritura nga Projekti ”Conservation of Agrobiodiversity in Rural Albania” dhe kontributet e tij për ruajtjen ex-situ dhe in-situ të burimeve gjenetike, si dhe përdorimin e varieteteve lokale të bimëve perimore, misrit dhe fasules në disa fshatra të zonës së alpeve shqiptare. 

Për më shumë: http://qrgj.org/publikimet/fotogaleri/


Konferenca Kombëtare e Agrobiodiversitetit

Instituti i Resurseve Gjenetike të Bimëve (IRGjB) i Universitetit Bujqësor të Tiranës,  në bashkëpunim me Projektin CABRA (Conservation of Agrobiodiversity in Rural Albania) të GIZ – Albania, organizuan në Tiranë,  më 02 nëntor 2018, Konferencën  Kombëtare “Agrobiodiversiteti në Shqipëri – Situata, problemet dhe sfidat kryesore”.  Në Konferencë morën pjesë kërkues shkencor të resurseve gjenetike të bimëve dhe kafshëve nga Universiteti Bujqësor i Tiranës dhe QTTB-të, ekspertë të agrobiodiversitetit në rrethe, studentë të shkencave bujqësore dhe mjedisore,  përfaqësues të shoqatave dhe projekteve të ndryshme, të vendit dhe të huaja,  që punojnë për biodiversiten në Shqipëri, drejtues e specialistë të Ministrisë së Bujqësisë dhe Ministrisë së Turizmit e Mjedisit, etj.

Në Konferencë u  evidentua  pasuria në agrobiodiversitet e vendit. Në zonat kryesisht në ato malore, larg  qendrave urbane ka një  gamë të gjerë të varieteteve lokale dhe autoktone të bimëve  me rëndësi. Lidhjet e forta mes agrobiodiversitetit, njohurive tradicionale, diversitetit kulturor dhe risive lokale janë të dukshme tek ne. Por nën  presionin e madh të ndryshimeve klimatike, demografike dhe ekonomike, kjo pasuri gjenetike është në rrezik. 

Për më shumë: http://qrgj.org/publikimet/fotogaleri/


 Alpet shqiptare për ruajtjen dhe përdorimin e  kultivarëve lokal të bimëve

Në përmbushje të programit Mbështetje për ruajtjen in-situ dhe ex-situ të  resurseve bimore të  Agrobiodiversitetit në Alpet e Shqipërisë, të Projektit “Conservation of Agrobiodiversity in Rural Albania – CABRA”, të financuar nga GIZ – Albania, Instituti i Resurseve Gjenetike të Bimëve (Universiteti Bujqësor i Tiranës), si zbatues i projektit, zhvilloi tre workshope (Kelmend të Malësisë së Madhe, 18-19 Tetor 2018,  Shishtavec të Kukësit, 23-24 Tetor 2018; Lekbibaj të Nikaj-Merturit (Tropojë), 25-26 Tetor 2018, me tematika “Praktikat agronomike të prodhimit të farërave, për ruajtjen dhe përdorimin e  kultivarëve lokal të bimëve. Në aktivitete morën pjesë fermerë, specialistë dhe të rinj e të reja nga fshatrat e zonave. Me interes ishte pjesëmarrja dhe interesimi i të rinjve maturantë dhe pedagogëve të Shkollave të Mesme të zonave. Qëllimi i aktiviteteve ishte rritja e ndërgjegjësimit të komuniteteve për ruajtjen dhe përdorimin e qëndrueshëm të kultivarëve lokal të bimëve, në dobi të ruajtjes së kësaj pasurie gjenetike të trashëguar prej shumë vitesh,  ekonomisë familjare dhe zhvillimit të agroturizmit në këto zona.

Për më shumë: http://qrgj.org/publikimet/fotogaleri/


“Dita e farave të fermerit”

Në tregun e Shelqetit në Bashkinë e Vaut të Dejës, qarku Shkodër, më 20 tetor 2018 u zhvillua Dita e farave të fermerit. Aktiviteti ishte organizim i përbashkët i projektit “Aleanca  për Zhvillimin dhe Vlerësimin e Bujqësisë Familjare”,  që zbatohet nga COSPE në Vaun e  Dejës, Projektit  “Conservation of Agrobiodiversity in Rural Albania – CABRA”, që zbatohet nga Instituti i Resurseve Gjenetike të Bimëve (UBT) dhe Shkolla e Mesme Profesionale Kombëtare e Bushatit, me mbështetjen e Bashkisë Vau Dejës. Me interes ishte edhe pjesëmarrja e fermerëve të zonave të ndryshme,  me farërat dhe produktet e tyre tradicionale.

Për më shumë: http://qrgj.org/publikimet/fotogaleri/


20 VJETORI

I KRIJIMIT TË BANKËS GJENETIKE

Në datë 22.05.2018, me rastin e 20 vjetorit të krijimit të Bankës Gjenetike, Instituti i Resurseve Gjenetike të Bimëve (IRGJB) zhvilloi veprimtari të ndryshme. Këto veprimtari nisën me vizitën në koleksionin ex situ në Bankën Gjenetike dhe në koleksionet gjenetike fushore në Valias. Në vazhdim u zhvillua një simpozium në sallën” Skënder Xhiku“, pranë mjediseve të Universitetit Bujqësor të Tiranës.

Në këtë përvjetor ishin të pranishëm Rektori i UBT-së, Prof. Dr. Bari Musabelliu, përfaqësues të Ministrisë se Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural, Ministrisë së Turizmit dhe Mjedisit, studiues, bashkëpunëtorë të njësisë, student të Fakultetit të Bujqësisë dhe Mjedisit, fermerë që ruajnë dhe përdorin resurse gjenetike të zonave të tyre, etj.

Vëmendje pati mbi historikun e zhvillimit të Bankës Gjenetike dhe figurat kyçe në krijimin dhe fuqizimin e saj. Si një institucion relativisht ri, i ngritur mbi ndryshimin e Qendrës së Resurseve Gjenetike ku operon dhe Banka Gjenetike Kombëtare, IRGJB ka për mission promovimin e konservimit dhe përdorimit të qëndrueshëm të resurseve gjenetike të bimëve për bujqësinë dhe ushqimin (RGJBBU) në Shqipëri. Ne takim i theksuan të gjithë veprimtaritë e zhvilluara gjatë këtyre viteve nga kjo bankë për eksplorimin dhe koleksionimin e resurseve gjenetike të vendit me rëndësi për bujqësinë, ushqimin, përmirësimin gjenetik të bimëve si dhe për ruajtjen e specieve të rrezikuara. 

Si njësi kryesore e Universitetit Bujqësor të Tiranës që koordinon veprimtaritë në fushën e ruajtjes dhe menaxhimit të resurseve gjenetike bimore (RGJB) në nivel kombëtar, IRGJB gëzon një bashkëpunim të gjerë dhe të frytshëm me institucione të tjerë si: QTTB (Vlorë, Korçë, Lushnje, Fushë- Krujë, Shkodër, Stacioni i Duhanit Cërrik, me FDE, Entin e Farave, Akademinë e Shkencave, kompanitë e materialit mbjellës, me organizatat ndërkombëtare dhe bankat gjenetike të rajonit.

Rektori Prof. Dr. Bari Musabelliu, përshëndeti me rastin e 20 vjetorit të Bankës Gjenetike ku theksoi se Banka Gjenetike është një aset i çmuar për Universitetin e vendin; dhe si rrjedhojë do të jetë vazhdimisht në fokusin e vazhdueshëm të Universitetit Bunqësor të Tiranës. Ndër tjera, Prof. Dr. Bari Musabelliu, nënvizoi se IRGJB duhet të jetë urë lidhëse ndërmjet UBT-së dhe Fermës Didaktike Eksperimentale. IRGJB është një pasuri kombëtare e cila duhet të këtë mbështetjen e Universitetit dhe të Qeverisë Shqiptare. Më pas, ideatori dhe mbështetësi i Bankës Gjenetike, Prof. Dr. Lufter Xhuveli, përfaqësuesi nga Ministria e Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural, Z. Gëzim Xhixha, përfaqësuesi nga GIZ z. Luan Dervishaj, Përgjegjësi i Bankës Gjenetike të Kosovës, Z. Shukri Fetahu falenderuan dhe përshëndetën këtë veprimtari.

  • Simpoziumi u mbyll me diskutime nga pjesëmarrës të ndryshëm.

Për më shumë: http://qrgj.org/publikimet/fotogaleri/